Straatonderzoek
Gesprekken en/of enquêtes op straat waarbij je voorbijgangers aanspreekt over een specifiek onderwerp. Snel in te zetten, laagdrempelig en geschikt voor het bereiken van mensen die niet naar formele bijeenkomsten komen.
.png)
.png)
Bij straatonderzoek wordt vaak bewust gekozen voor een informele, open benadering. De gesprekspartners worden benaderd zonder dat ze zich eerst hoeven aan te melden of naar een bijeenkomst hoeven te komen. Dit maakt het makkelijker om een breed en divers publiek te bereiken, waaronder ook mensen die normaal niet snel deelnemen aan officiële participatieactiviteiten.
Tijdens een straatonderzoek worden vragen gesteld, meningen gevraagd of informatie gegeven. Het gesprek kan kort en informeel zijn, maar biedt toch waardevolle inzichten en feedback. Soms worden er kleine enquêtes afgenomen of worden mensen uitgenodigd voor vervolgactiviteiten. Straatonderzoek kan ook dienen om aandacht te vragen voor het participatietraject en om het draagvlak te vergroten.
Een belangrijk voordeel van straatonderzoek is dat het direct, persoonlijk en vaak spontaan is. Het maakt het mogelijk om de beleving en zorgen van mensen ‘ter plekke’ te horen, wat een rijkere context geeft dan schriftelijke reacties. Daarnaast geeft het een rijk en realistisch beeld van de meningen binnen een gemeenschap.
Pop-up events zijn een specifieke vorm om straatonderzoek mogelijk te maken.
Voordelen:
Bereikt mensen buiten de usual suspects: ook degenen die normaal niet participeren.
Snel op te zetten en de uitkomsten zijn direct beschikbaar.
Goed te combineren met een pop-up event of een digitale enquête voor extra diepte.
Aandachtspunten:
Kies drukke, bereikbare locaties (winkelcentrum, markt) voor een diverse groep respondenten.
Houd vragen kort en concreet: voorbijgangers hebben geen tijd voor lange vragenlijsten.
Gebruik een tablet voor digitale invulling. Dat scheelt verwerkingstijd en vermindert fouten.
Waarvoor en wanneer gebruik je straatonderzoek?
Straatonderzoek zet je in bij participatie om op een informele, directe en laagdrempelige manier in contact te komen met bewoners of belanghebbenden in hun eigen leefomgeving. Dit instrument is effectief om spontaan meningen, ideeën en zorgen op te halen zonder dat mensen een formele bijeenkomst hoeven te bezoeken.
Waarvoor en wanneer gebruik je straatonderzoek?
Straatonderzoek zet je in bij participatie om op een informele, directe en laagdrempelige manier in contact te komen met bewoners of belanghebbenden in hun eigen leefomgeving. Dit instrument is effectief om spontaan meningen, ideeën en zorgen op te halen zonder dat mensen een formele bijeenkomst hoeven te bezoeken.
Je zet straatonderzoek in wanneer je:
De doelgroep wilt bereiken die minder snel deelneemt aan formele bijeenkomsten of online participatie.
In een vroeg stadium inzicht wilt krijgen in wat er leeft bij bewoners in een buurt of wijk.
Op zoek bent naar open, persoonlijke en ongedwongen feedback.
De participatie breed en inclusief wilt maken, ook onder moeilijk bereikbare groepen.
Direct contact belangrijk is om vertrouwen op te bouwen en de relatie met de gemeenschap te versterken.
Straatonderzoek heeft als voordeel de toegankelijkheid en effectiviteit van het gesprek op locatie. Door letterlijk de straat op te gaan, verlaag je drempels en bereik je mensen in hun dagelijkse omgeving, wat zorgt voor spontaniteit en eerlijkheid. Dit helpt om een realistisch beeld te krijgen van de wensen en zorgen binnen de gemeenschap. Daarnaast creëert straatonderzoek een gevoel van betrokkenheid en waardering bij bewoners, omdat ze merken dat hun stem wordt gehoord. Dit kan het draagvlak voor projecten vergroten en weerstand verminderen. Straatonderzoek vormt daarmee een waardevolle aanvulling op andere participatiemethoden en dragen bij aan een genuanceerd en inclusief participatieproces.
Hoe werkt straatonderzoek?
Bij een straatonderzoek spreken getrainde medewerkers of vrijwilligers bewoners spontaan aan op drukbezochte plekken. Ze stellen korte, gerichte vragen om meningen te verzamelen over een plan of onderwerp. De gesprekken zijn informeel, laagdrempelig en persoonlijk. De inbreng wordt vastgelegd en later gedeeld. Zo kan men betrokkenheid vergroten, diverse doelgroepen bereiken en verdere participatie in de buurt stimuleren.
Hoe werkt straatonderzoek?
Bij een straatonderzoek spreken getrainde medewerkers of vrijwilligers bewoners spontaan aan op drukbezochte plekken. Ze stellen korte, gerichte vragen om meningen te verzamelen over een plan of onderwerp. De gesprekken zijn informeel, laagdrempelig en persoonlijk. De inbreng wordt vastgelegd en later gedeeld. Zo kan men betrokkenheid vergroten, diverse doelgroepen bereiken en verdere participatie in de buurt stimuleren.
1. Voorbereiding
In de voorbereiding wordt het doel van het straatonderzoek bepaald en een gespreksprotocol opgesteld. Er wordt nagedacht over de doelgroep en locaties waar veel bewoners passeren, zoals winkelstraten, pleinen of bij evenementen. Ook worden gesprekshulpmiddelen zoals korte vragenlijsten, flyers en informatie over het onderwerp voorbereid. Medewerkers worden getraind in communicatieve vaardigheden en het omgaan met verschillende reacties.
2. Uitnodiging
De uitnodiging is spontaan en face-to-face. Bewoners worden direct aangesproken tijdens het straatonderzoek. Soms worden vooraf ook flyers uitgedeeld om mensen te informeren over het onderwerp en het initiatief.
3. Doel
Het doel is het verzamelen van kwalitatieve inbreng en het verhogen van betrokkenheid door laagdrempelig contact. Straatonderzoek is effectief om diverse meningen te horen, ook van mensen die normaal niet snel deelnemen aan formele bijeenkomsten. Wel is het van belang je te realiseren dat er een beperking is aan de kwalitatieve opbrengst van straatonderzoek: je overvalt je gesprekspartner en oogst vaak de eerste ‘spontane’ reactie. Daarom is het verstandig naast straatonderzoek ook andere, meer reflectieve participatiemethoden in te zetten.
4. Uitvoering
Tijdens het uitvoeren leggen gesprekspartners op een open en respectvolle manier contact met bewoners. Ze stellen vragen, luisteren actief en noteren belangrijke punten. De gesprekken zijn kort maar gericht, zodat veel mensen bereikt kunnen worden. Vertel duidelijk wat je met hun antwoorden doet.
5. Terugkoppeling
In de terugkoppeling worden de verzamelde inzichten verwerkt en gedeeld via buurtkranten, websites of lokale bijeenkomsten. Heldere terugkoppeling toont waardering en vergroot vertrouwen, wat toekomstige participatie stimuleert.
Voorbeeld
Medewerkers van het ministerie van EZK stonden met een marktkraam op onderzoekslocaties voor kernenergie en spraken voorbijgangers aan.
Lees hier meer over de marktkraam op onderzoekslocaties voor kernenergie.
Doe de laatste check
Zonder de juiste voorwaarden werkt zelfs de beste dialoogvorm niet. Heb je met de dialoogtoolkit je keuze gemaakt? Loop dan deze checklist door, zodat je ook de randvoorwaarden op orde hebt en je dialoogvorm(en) optimaal inzet.

Meer weten?
Meer weten?
Wat hebben we hier zelf over geschreven?
Bekijk ook de pagina Pop-Up Event voor meer informatie over pop-up participatie zoals straatonderzoek.
Wat hebben anderen hierover geschreven?
Bronnen
Bronnen
De informatie op deze pagina is gebaseerd op de onderstaande bronnen:
Energieparticipatie.nl. (z.d.). Straatgesprekken. Geraadpleegd op 20 oktober 2025.
Gemeente Zeist. (z.d.). Tips voor het houden van gesprekken. Participatiewijzer Zeist. Geraadpleegd op 20 oktober 2025.
Opiniepijlers. (2025). Inwoners aan het woord: lessen uit ruim 10 jaar straatgesprekken. Geraadpleegd op 20 oktober 2025.
Participatie Meierijstad. (z.d.). Laat je horen! Straatgesprekken over participatie in Meierijstad. Geraadpleegd op 20 oktober 2025.